Disfaflotaedje
Li disfaflotaedje, c' est li rsaetchaedje des faflotes foû des letes. C' est ene des mwaissès atuzes diswalpêyes e rfondou walon.
Ådvins |
Såme do disfaflotaedje [candjî]
Li disfaflotaedje respond a ene volté d' aveur ene ortografeye pus addé l' cene des lingaedjes vijhéns, francès, l' espagnol u l' catalan, metans, la k' gn a ki 10 a 15 åcint des mots k' ont-st ene faflote so ene des letes.
On n' a nén l' epinse d' avni å faflotaedje cåzu a zero des lingaedjes come l' inglès u l' neyerlandès. Mins on n' vôreut nén ariver come li trouk sicrît en alfabet latén, avou 60 åcint d' faflotés mots.
E walon, avou l' sistinme Feller, gn a disk' a 40 åcint des mots k' ont-st ene faflote [1].
Gn a, come di djusse, ene såme economike å disfaflotaedje. Les faflotêyès letes sont pus målåjheyes (et londjinnes) a taper. Gn a dipus d' flotches divins les tecses. Les letes avou des diyacritikes èn pasnut nén todi bén åd triviè di sistinmes informatikes diferins, come les emilreyes u les waibe-pådjes.
Cisse lodjike la kiboute afeye li mwaisse atuze idintitaire, la k' on saye di rprodure dins l' ortografeye l' accint tipike do lingaedje walon.
Les deus atuzes (economike et idintitaire) sont ene disconte di l' ôte, aprume dins li rfondaedje di sacwants calcaedjes do francès :
C' est la k' les rfondeus sayèt wårder l' moustî å mitan do viyaedje. Loukîz cial.
Sacwants disfaflotaedjes bén erîlés [candjî]
Disfaflotaedje des longuès voyales û, î et oû divant ene vuzlêye cossoune [candjî]
Disfaflotaedje des dvintrins è [candjî]
Disfaflotaedjes des é calkés do francès [candjî]
Disfaflotaedje des corons -êre et -êve [candjî]
Sourdants [candjî]
- ↑ Lucyin Mahin, Nos fåt-i disfafloter ? Rîlêye "Waldim" (po-z aidî li walon did dimwin disclôre) l° 14 & 15)
