Gaston Libiestreye e walon
Èn årtike di Wikipedia.
Gaston l° 10, c' est ene binde d' imådjes ki avou Gaston Lagaffe (Gaston Biestreye) ratourné e walon pa Yannick Bauthière.
I fourit eplaidî pa Yoran Embanner, e minme tins dins ene setinne di "ptits lingaedjes".
Il a vudî a 5.000 egzimplaires, inte di zels, 4000 pol martchî del Walonreye. Pår el Walonreye, il a stî cossemé pås Noer Dessin.
Gn a la cwarante fåves, nén pikêyes des viers, ratournêyes e walon (et rashiowes e scrijhaedje rifondou).
Al copete do martchî, gn a cwate pådjes a môde di djournå, k' el tite, c' est "Li ptit monde do biestreyofone". Ça raconte çou k' ariva a l' instrumint k' el Gaston a adjinçné, on pô come les 40 Molons.
Li live esta cnoxhou long et lådje el Walonreye, pask' il a stî prezinté å djournå televizé do 9 di setimbe 2007, et dmorer sacwants djoûs sol waibe di Vivacité.
Ådvins |
[candjî] Stampaedje des persounaedjes
Pa sacwants uzaedjes linwistikes, on pout adviner li provnance djeyografike des copleus da Libiestreye.
- Lu-minme (Gaston Lagaffe dins l' mwaisse copeye), subtil come on molon dins del farene, est, come di djusse on Namurwès : i dit "vaici", "vaila".
- Li boss di mon Dupuis, Nakelmaker, come di djusse, c' est on Carolo.
- Li Tchîf, Purnale, est …
- Lifel, el copleu da Gaston, c' est on Lidjwès.
[candjî] Li walon då Gaston 10
Li ratourneu, c' est on raprindisse ki s' a-st enondé dins ci albom la sins waire d' aspalaedje di des "vîs scrijheus". Pol rashiaedje e rfondou, il a yeu sacwants côps di spale da Pablo Sarachaga (mins ki n' a nén rlî tote l' ouve).
Li rzultat n' est nén må, veyanmint çou k' on-z a dit enawaire.
[candjî] Adjinçnaedjes di fråze
[candjî] beas adjinçnaedjes
- aidant viebe "awè" avou les viebes di movmint
-
- Dji dvreu ddja awè arivé dispu on cwårt d' eure (p. 36)
[candjî] adjinçnaedjes flotchreces
- "pupont" est eployî estô di "pus"
-
- Dji n' pou pus drovi ciste …RRAAA (p. 19).
- Ça fwait on ptit tind ki nos n' avans pus djåzé di ci instrumint d' muzike la… (p. 24).
- Dji n' a pus k' ene solucion (p. 36)
[candjî] Motlî
[candjî] Beas mots walons
-
- Dji n' a pus k' ene solucion, li pus disbåtchante (p. 36)
- Dji n' bodje nén si les moxhons n' sont nén la, ambedeus (p. 36)
- D' efet (fr effectivement), li nive est aspirêye, ey intere pa les trôs do tchåfaedje (p. 19).
[candjî] Riwalonijhaedjes interessants
-
- enierver I cminçnut a m' enierver, Purnale et les ôtes.
[candjî] Calcaedjes do francès
-
- elle est monstruweuse (on pôreut replaecî pa ene fråze avou on no : "c' est on vraiy monse").
- elle est enôrme (elle est nouzome).
[candjî] Sitindaedje di sinse
-
- "crepe" po ene pitite måjhon po sognî les oujheas.
[candjî] Rifondaedje a ratuzer
[candjî] Difoûtrinnes hårdêyes
- Prezintaedje di l' albom l°10 e walon, dins Ardenne Magazine
- Videyo d' on lijheu "ordinaire" ki lét ene pådje do live
