Motî:trî

Èn årtike di Wikipedia.
Potchî a: naiviaedje, cweri

trî [o.n.] u trîxhe [o.n. u f.n.] [1] (v.m.)

1.tere k' on n' tcherowe nén, mins k' on-z î pout aler avou les biesses. E bwès so les trîxhes, ås tchamps come el laetche, Tot rprindeut vigueur amon les Ådneus (L. Lagauche). Avoz sovnance do vint d' Lorinne Cwand i shofléve sins rprinde alinne, K' i råvléve li cresse des grands trîs, Schetant les coxhes di nos poplîs (Simone del Goulete). Dispu adon, li feu a tchôkî si rodje tiesse ådtruviè des bwès et des trîs et s' vinte ki shût n' est k' ene blame et s' cawe tot padrî cotape les braijhes et les cindes (E. Gilliard). Li comene contéve 34 åcint di trîxhes, di hés et d' brouhires, k' ont stî sårtêyes po fé des tchamps a cultiver. Les teres eralént e trîxhe avou des djniesses, des ronxhes et des sizons plin (L. Mahin). Ci n' esteut k' on pôve trîxhe, kissemé di djniesses et d' pekets (J.P. Dumont). On paxhi avou sacwants åbes å fruts, et, pus lon, les trîs et les bwès (C. Denis). F. friche, lande, garrigue, terrain vague, terrain inculte. >> leyî e trîxhe; leyî cori a trî èn nén tcherwer. On dit eto: leyî cori a roye. F. en friche. >> leyî cori l' feu a trî: (imådjreçmint) èn nén mete di l' aiwe boure, adon kel sitouve est bén tcherdjêye. >> tere ås trîs: trî. L' atulî eyou çk' i bouteut esteut retouré di sacwants bounîs d' tere ås trîs (R. Painblanc). >> on djårdén come ene trîxhe: avou toplin des crouwås. >> So les Trîs: no di sacwantès plaeces el Walonreye, a Salzene, å Sårt-Biernåd, evnd. Cwand on-z intréve ås Trîs pa l' Avnowe di Salzene, vos voeyîz on dreve di beas åbes, des castagnîs (J. Osselet). >> Les longs Trîxhes: no d' ene plaece di Boumål. >> Les Trîxhes: no d' ene plaece di Djoupeye.

2. tere k' on leye rispoizer èn an, po-z î rsemer des dinrêyes l' anêye d' après. Loukîz a : djouxhire. F. jachère, guéret. >> dimorer a trî, e trîxhe: a) dimorer sins esse tcherwé, tot djåzant d' ene tere. F. rester inculte. b) dimorer viye djonne feye, tot djåzant d' ene comere. F. demeurer célibataire, vieille fille. >> ritourner on trî: tcherwer ene tere ki n' l' esteut nén, come ene viye waide.

| trîxhea [o.n.] (v.v.m.)

1. pitit trîxhe. Les årdjintenes, les botayes d' aiwe, les grete-e-l'-aiwe Tchantént so les gonhires, les flots et les trîxheas (A. Lovegnée). On î voet des grands bwès d' tchinnes et d' faws, mins ossu des pôves trîxheas wice ki des bindes di bedots cwerèt leu maigue payele inte les pires di castinne k' abrotchèt d' tos costés (J.P. Dumont).

2. (pus stroetmint) ptite trîxhe e mitan do viyaedje, la k' les efants alént djouwer. F. terrain de jeu, esplanade.

| trîxhete [f.n.] (v.v.m.) pitite trîxhe. >> el Trîxhete: no d' ene plaece d' Esneu.

| trîxhtea [f.n.] (v.v.m.) pitite trîxhe. >> so les Trîxhteas: no d' ene plaece d' Esneu.

| trîxhon [o.n.] (v.v.m.) pitit boket e trîxhe. F. terrain inculte. >> Trîxhon: no d' ene plaece di Rivire.

| triyot [o.n.] (v.v.m.) pitit trî (tere sins rén dsu u tere ki rispoize po èn an) Li swele si seméve dins les virêyes k' on-z avot sårté; li frumint inméve mî les meyeus tchamps, sovint on vî triyot avou d' l' ansene (L. Baijot).

| triyeu [o.n.] (v.v.m.) trî.

| trîxhoe [o.n.] (v.v.m.)

1. pitit passaedje dins ene håye po les djins, mins la k' les biesses ni sårént passer. Loukîz a : tourniket. F. échalier.

2. pitite baye di bwès. Loukîz a : håjhe, håjhea.


Etimolodjeye et tcherpetaedje[candjî]

trîxhe, trî 
erî-rfwait francike "threosk" (minme sinse).
trîxhea 
cawete -ea.
trîxhete 
cawete -ete
trîxhon 
cawete -on.
trîxhtea 
dobe cawete "-ete" + "-ea".
triyot 
cawete -ot
triyeu 
riwalonijhî calcaedje do picård "F. trieu.".
trîxhoe 
cawete -oe

Parintêye[candjî]

Pwaire minimom[candjî]

  • triche (trichaedje, frawtinaedje)
  • tri (triyaedje, relijhaedje)

Hårdêyes divintrinnes[candjî]

Sourdants et pî-notes[candjî]

  1. * no bikebok.