Oronde des ståves

Èn årtike di Wikipedia.
Potchî a: naiviaedje, cweri
Delichon urbica by itu.jpg

L' oronde des ståves ou oronde des finiesses ou oronde des veyes (pacô, eto tchirou), c' est ene oronde (voyaedjant oujhea) foirt rilomêye el Walonreye, ca ele rivént e moes d' avri, avou l' bontins.

No d' l' indje e sincieus latén : Delichon urbicum

Sipårdaedje[candjî]

Tote l' Urope, et l' Azeye, disk' å Djapon. End a eto e l' Afrike bijhrece.

Vicaedje[candjî]

oûs

Ele vike e colneyes, toprès des djins. Ele basti s' ni so les meurs difoûtrins des måjhones, dizo l' pene do toet; dins les heures et, come di djusse, dins les ståves.

Po basti s' ni, l' oronde va cweri on fén briyak sol boird des aiwes, k' ele maxhe avou del raetchote di s' betch. Ele maçnêye li ni disk' å dzeu, avou djusse on ptit trô d' rexhowe å dzeu. Ådvins, ele l' a rascovrou di finès waides et d' plomes.

Ele pond å pus sovint cénk oûs. Li måye et l' frumele les covèt, tchaeke a s' toû.

Les djonnes discloyèt après 12 a 14 djoûs. Co on côp c' est les deus parints ki vont ås moxhes et ås araegnes po nouri l' niyêye.

Les djonnes volèt pol prumire feye a 3 samwinnes d' ådje.

Les orondes cwitèt les payis d' acouvaedje e moes d' setimbe octôbe, anonçant l' mwaijhe såjhon. Eme si rashonnut sovint so les fis electrikes divant d' voler evoye eviè l' Afrike nonne-saratrece[1]

Hårdêye difoûtrinne[candjî]

Fotos comintêyes (da Léon Demarche) (so l' Aberteke)

Sourdant[candjî]

  1. Patricia Simon Li ptite gazete (Måmdey) l° 47, decimbe 2011
Commons
I gn a so les cmons Wikipedia des imådjes ou fitchîs son a vey avou l' oronde des ståves .