Tchene (plante)

Èn årtike di Wikipedia.
Potchî a: naiviaedje, cweri
foyes del tchene
Cannabis sativa plant (4).JPG

Li tchene [1] [2], c' est ene plante, semêye po ses montants k' on fjheut des coides et des toeles avou, et po ses grinnes, k' on sognive les moxhons avou.

C' est po ça k' on l' ahivéve el Walonreye disk' al fén do 19inme sieke.

On pleut stoide les grinnes, po fé ene ôle : li tchenôle.

Sacwantès sôres di tchene sont plantêyes po esse foumêyes. On les lome "tchene d' Inde" u "tchedîne".

On tchamp d' tchene si lome ene tchenvire. Li grinne si lome tchene-simince.

No e sincieus latén Cannabis sativa

L’ ahivaedje del tchene el Walonreye est rmimbré dins sacwants nos d’ plaeces

Po des linwincieusès racsegnes sol mot "tchene", alez s' vey e splitchant motî.

Motlî del tchene[candjî | modifier le wikicode]

Sorsôres di tchene[candjî | modifier le wikicode]

Sorsôres del tchene

Totes les sôres di tchene si lomnut botanicmint, Cannabis sativa. Les diferinces di hôteur et di biyonaxhe leyèt ricnoxhe al boune deus sorsôres :

  • C. sativa sativa, ki provént d' Urope. Ele crexhe 1 bon mete hôt. Ene varyîsté est lomêye li såvaedje tchene, e sincieus latén Cannabis sativa sativa spontanea (davance : Cannabis ruderalis). Ele vént tote seule el Rûsseye et avår la. Elle vént foirt coûte (30 cm hôt).
  • C. sativa indica (60, 80 cm hôt) avou deus varyîstés :
    • C. sativa indica indica
    • C. sativa indica kafiristanica

A lére[candjî | modifier le wikicode]

Hårdêye difoûtrinne[candjî | modifier le wikicode]

On court tecse sol tchene (do Motî da Vauchelet, so l' Aberteke)

Sourdants et pî-notes[candjî | modifier le wikicode]

  1. Mot femrin e walon : del tchene.
  2. On prononce eto : del tchane, du tchanve u doul tchanve, del tchanwe, del tchauwe, dul tchambe, del tchôpe, del tchame (A.L.W. 1.10).
Commons
I gn a so les cmons Wikipedia des imådjes ou fitchîs son a vey avou Tchene (plante) .