Deujhinme guere daegnrece

Èn årtike di Wikipedia.
Potchî a: naiviaedje, cweri

Li guere di 1940-1945, k' on lome eto li guere di cwarante, u li deujhinme guere daegnrece, c' est ene guere k' a cmincî li 1î d' setimbe 1939 cwand l' Almagne a abroké sol Pologne.

El Beldjike kiminça adon çou k' on loma "li drole di guere" : on ratindeut k' les Almands arivénxhe, avou l' idêye k' on lzî fotreut ene rude petêye, copurade avou les fôrts do payis d' Lidje. "Ében-Emael : imprenable !" ("Ebem-Emål, impossibe del prinde !"), end alént i les oficîs. [1]

El Walonreye, elle a cmincî li 10 di may 1940, on vinrdi d' Pintcosse. C' est l' kiminçmint del campagne des 18 djoûs, ki s' atcheva, dabôrd, li 28 di may.

Li dierin ratacaedje des Almands Ofinsive da Von Rundstedt, fourit laide pol Walonreye.

Li guere di 40 fourit tote fwaite li 9 di may 1945, cwand l' Almagne sina si rindaedje (mins ezès payis occidintås on fiestixh purade li 8 di may, la ki l' rindaedje a stî siné avou ls aloyîs).

Dins ses cåzes, et dins ses bateus, li guere di 1940-1945 est raloyeye al guere 1914-1918. Inte les deus, c' est çou k' on lome l' Eter-deus-gueres.

Aprestaedjes del guere[candjî]

On fjheut "serer" les voyes (et les tchmins d' fier) avou des grossès bayes d' acî a rôletes.

Li rhoucaedje des CRABs[candjî]

Miniauge.gifLoukîz a : CRAB

Egzôde di 1940[candjî]

Miniauge.gifLoukîz a : Egzôde di 1940

Walons e l' Almagne[candjî]

Les prijhnîs d' guere[candjî]

Gn ourit 70.000 Bedjes prijhnîs d' guere, et ladvins, 67.500 Walons. Les Almands avént-st enondé ene politike raecisse, tot fjhant bebele ås Flaminds k' avént on lingaedje pus addé l' almand.

Les ovreus al Werbestele[candjî]

Miniauge.gifLoukîz a : Werbestele

Bråmint des omes divént aler ovrer dins les oujhenes e l' Almagne, ça s' loméve li Werbestele.

Les Walons anecsés[candjî]

Li 18 di may 1940, les payis redîmés sont anecsés pa l' Almagne. Les djonnes d' avår la, inte di zels les djins di l' ancyinne Walonreye prûsyinne divèt moussî dins l' årmêye almande.

Sacwantès batreyes et operåcions del guere di 40[candjî]

Lives et racontaedjes sol guere di 40 e walon[candjî]

Hårdêye difoûtrinne[candjî]

Sourdants[candjî]

  1. W. Bal, divins Warum Krieg ?.
Commons
I gn a so les cmons Wikipedia des imådjes ou fitchîs son a vey avou l' deujhinme guere daegnrece .