Këgnon

Cugnon

eglijhe

Cugnon (la-minme, on prononce Këgnon), c' est èn ancyin ptit ban del Walonreye rebané avou Bietris, e l' province do Lussimbork.

Mwaissès dnêyes

• Limeros del posse :
  • asteure : 6880.
  • davance : 6804.
• Limero diyalectolodjike :
  • ALW : Ne 72.
  • Bruneau : 62.
• Arondixhmint : Li Tchestea
• Lomaedje des djins : les Cugnotîs (Këgnotîs).

No di des plaeces di Cugnon.

Hamteas

• Moite-Han
• Tibårotche
• Djeripont.

Istwere.

Li monumint ås moirts

C' est la k' Sint Rmåke åreut dmoré ene hapêye, cwand a-st avnou el Walonreye. Il esteut po-z î basti on moustî e Casae Congidinum, et les teres alént esse dinêyes pa Sibiet (tchåte di 645). Mins so ces etrevéns la, sint Rmåke a wangnî Ståvleu, et-z î basti la li dobe abeye di Ståvleu-Måmdey.

E 1226, li conte Louis IV di Tchini leye tote li do ban d' Cugnon (bråmint pus stindou k' asteure) a s' båshele. Izabele di Floravile.

Li viyaedje divént ene franke tere e 1269 (lwè d' Beamont).

E 1422, li viyaedje est da Evrård II del Måtche, kel valet va askepyî li "Sovrin bayaedje di Cugnon-Tchespire", metou djusse al limotche do Dutcheye do Lussimbork. Eto, di 1621 a 1650, on-z î a batou manoye.

E 17inme sieke, les teres di Cugnon-Tchespire vont esse radjondowes al signorreye d' Arbûmont po fé les "teres walones" des princes Lowenstein-Stolberg.

Istwere administrative

Li viyaedje d' Åbî esteut sol ban d' Cugnon disk' e 1899 (lwè do 30 di djulete).

E 1964, Cugnon s' a recråxhî do hamtea d' Tibårotche, k' esteut so Mûno dvant.

Djeyografeye.

li vî molén so Smwès

L' aiwe di Smwès passe pa Cugnon.

Tourisse.

A vey : grote sint Rmåke.

Rilomêyès djins.

• ? Pierlot, k' a stî prumî minisse di 1939 a 1945, esteut d' Cugnon.

Diyalectolodjeye walone.

L' oyon U s' î prononce ë, come a Bietris (Këgnon).

Les prononçaedje do walon d' Cugnon, ki s' rissint foirt do gåmès, ont stî studyîs spepieuzmint pa Bruneau, et riscrît en alfabet fonetike eternåcionå.