Li djoû k' Monsieu a rivnou (roman)

Li djoû qu' Monsieû a rivnou

Les covietes des deus eplaidaedjes. A hintche, el varyisté Feller-amiståve, a droete el ci rfondou-amiståve.

Li djoû k' Monsieu a rivnou u Li djoû qu' Monsieû a rivnou , c' est on roman e walon k' a stî scrît pa Lorint Hendschel et k' a vudî e 2025.

Li live a stî eplaidî deus côps. Li mwaisse edicion a stî scrîte e rfondou walon. L' ôte est pus près d’ on scrijhaedje Feller. Mins n' a nole racoirdance a on metou accint et motlî coinreces. Ça fwait : ci sereut purade come li « rfondou soft », ene idêye ki li scrijheu aveut diswalpé al fén des anêyes 1990.

Tchaeke live fwait 373 pådjes, avou l' ratournaedje e francès sol pådje di droete (sicrît pa l' oteur lu-minme).

ISBN 979-10-424-4203-3 (rifondou) eyet ISBN 979-10-424-4192-0 (Feller-amiståve).

Racourti

Monsieu k’ on-z è cåze dins l’ tite, c’ est on djonne indjenieur ki fwait dins les volantès machenes. Ça a stî si ptit molon dispu estant tot djonne. A shijh ans, dedja. C’ est a ciste ådje la k’ i va rescontrer nosse mwaisse personaedje, Zande.

Ci-cial, c’ est èn ôrfulén ki n’ l’  a nén yeu åjhey. Si måjhon a broûlé di cåze d’ on côp aloumoere, greyant ses parints et si ptit fré. Il a fwait do hierdî do tins k’ on ratropléve co les biesses do viyaedje po les evoyî waidyî dins les comognes. C’ est di ç’ tins la k’ il aveut sculté des tiesses di djins dins do påkî, do djaeyî u do sapén. Ût popenes k’ i va wårder avou lu e l’ cinse Ernote, k’ il î va divnou vårlet sacwants anêyes. Mins l’ cinsî epronte des cwårs å notaire po-z atchter ene locomobile di cinse. C’ est des éndjins ki rôlèt sins tchvå, avou on moteur al wapeur. Mins « epronter des çanses, ça costêye des çanses ». Aprume d’ els awè å notåre do viyaedje, ki shonne esse èn uzurî. Deus ans pus tård, li cinsî Ernote doet vinde si sint-friskin po rpayî ses desses.

C’ est adon ki Zande est evoyî å tchestea des Douves a Brogne, po-z î divni l’ domestike, et l’ responsåve da « Monsieu », li fi do « Baron ». Li baron, c' est onk k’ a reyussi dins l’ industreye, tot-z amontant ene peclêye d’ oujhenes sol boird di Sambe.

C’ est on tchestea å fond des bwès, dins on payis ki ravize li nosse, mins k’ e-st on pô… ôtrumint. Li djonne mwaisse do tchestea passe si tins a-z emantchî des droles d’ éndjoles. On djoû, li Zande si rtrouve tot seu vaila. C’ est come s’ i sereut s’ prôpe mwaisse, do côp — et portant, ci n’ est nén po ça k’ i s’ sint pus libe, ca l’ tchestea ravize foirt on prijhon…

Motlî

Li roman est scrît sins todi aconter les diswalpaedjes do rfondou dispu l' kimince des anêyes 2000. Gn a eto des noûmots eplaidîs pol prumî côp dins l' ouve. Ça fwait: li live a rçû on limero (li [R23]) dins l' djivêye des motîs do walon.

Alére

Corwaitaedje da Lucien Mahin, Li Rantoele 114, p. 14.

Hårdêye divintrinne

• Prezintaedje sol waibe «Amon Lorint»
• Prezintaedje so Bookelis