Livea sociolinwistike d' on mot

Èn årtike di Wikipedia.
Potchî a: naiviaedje, cweri

Li livea sociolinwistike d' on mot u livea sociolodjike u livea sociolodjike pus biesmint livea d' eployaedje, c' est ene dinêye sociolinwistike ki va avou l' eployaedje di ci mot la.

Bråmint des mots ont djusse on livea "normå". On n' è cåze nén.

Li livea li pus cnoxhou, c' est l' måhonteus.

Mins gn a eto li livea grandiveus, rabaxhant, traitant, adoûcixhant, sociålmint comifåt, plaijhant, nén piké des viers, camaerådrece. Gn a eto les mots d' efant, les mots tecnikes, evnd.

Li livea pout candjî avou les coines del Walonreye. Metans, ti-minme / t'-minme est pus måhonteus so Tchålerwè ki so l' Roman Payis. Li mot "båjhî" est måhonteus so l' Årdene (sinse di "cougnî"), mins est nôbe a Lidje (sinse di "diner on betch"). Li ratourneure "viye gueuye" est camaerådrece a Lidje, et traitante ôte pårt. Dire "magnî" po ene djin est måhonteus dins l' Coûtchant walon (on dit "mindjî"), et normå ôte pårt.

On mot pout esse plaijhant po ene djin, radoûcixhant po ene ôte et måhonteus po ene ôte "nateure" "nate".

Sacwants mots (gueuye, panse, crever, evnd.) polèt esse normås po djåzer des biesses, et måhonteus tot cåzant d' ene djin.

Li livea pout eto candjî dins l' istwere. On mot come "" pout aveur sitî måhonteus divinltins, mins asteure, il est eployî come intrêye d' årtike so ciste eciclopedeye. Dins l' ratourneure "gueuye di mvé", i n' a pupont d' rapoirt avou l' måhonteus sinse. Sifwaitmint, el Basse Årdene, "coye" dins l' sinse di fåve, kénte, a divnou normå. "couyon", po cåzer do djeu d' cwåte est normå totavå.

Çou ki våt po les mots våt eto po les spots et les djhêyes.

Sacwants mots walons do livea måhonteus[candjî]

Miniauge.gifLoukîz a : Les mots avou on måhonteus sinse dedja corwaitî sol Wiccionaire, sorlon leu livea sociå d' eployaedje

(måhonteus po les djins, normå po les biesses)

Sacwants mots rabaxhants[candjî]

Sacwants mots radoûcixhants[candjî]

Mots plaijhants[candjî]

Mots camaerådreces[candjî]

Mots traitants[candjî]

Ratouneures nén pikêyes des viers[candjî]

On dit eto : on mot "crou".

T' irès tchire a l' eglijhe et ti dirès k' c' est les sints.

Mots grandiveus[candjî]

Co on livea ki pout bråmint candjî d' ene djin a l' ôte. Come di djusse, ces mots la n' sont nén grandiveus po les cis ki c' est leu mestî d' eployî ces mots la.

  • "bwès" po djåzer des coines d' on cier. "djambe, pî" po djåzer del pate d' on tchvå, dire "mori tot cåzant d' on tchvå.
  • bråmint des noûmots di foirdjaedje, eneviè les calcaedjes : copiutrece <> ordinateur.

Mots d' berdelaedje[candjî]

"berdelanmint" respond a "familier" e francès; "familiar" e-n inglès, cwand on n' pout nén dire "camaeradreçmint".

Metans "kitaper", "berweter" po dire "tcheryî".

Hårdêye difoûtrinne[candjî]

Les mots dedja corwaitîs sol Wiccionaire, sorlon leu livea sociå d' eployaedje