Motî:cure

Èn årtike di Wikipedia.
(Redjiblé di Motî:cûtêye)
Sauter à la navigation Sauter à la recherche

cure (codjowaedje)

I. [v.c.] tchåfer (ene nouriteure) po l' rinde boune a magnî. Dji m' cût ene fricassêye. C' est ene sope fwaite tot cujhant del tchå avou bråmint d' aiwe, des yerbêyes et des canadas, pu tot rsaetchant l' tchå et les yerbêyes.

II. [v.s.c.]

1. divni tchôd eyet bon a magnî, tot cåzant d' ene nouriteure. Dji sinteu l' boune hinêye do rosti ki cujheut. >> çou ki n' cût nén por vos, leyîz l' broûler po èn ôte: ni vs ocupez nén di çou ki n' vos rwaite nén.

2. boure (po d' l' aiwe). Da kî k' c' est, ciste aiwe la ki cût?

| cût, cûte [addj., purade padvant] tchåfé (êye) po esse bon a magnî. F. cuit. >> cûte poere: poere k' a stî bolowe, et k' on magne avou do souke. Les martchandes vinént vinde des cûtès poeres el veye. I t' a ene grande tåve tcherdjeye di glotinreyes: des fraijhes, del blanke dorêye, des biyokes, del ronde tåte ås pemes avou del canele, des cûtès poeres (J. Lahaye). >> cûte poere di cwin: minme ricete, avou des poeres di cwin. >> cûtès-poerî: forveyou åbe, dins les floricontes.

| cujhaedje [o.n.] no d' fijhaedje et no di çou k' est fwait (accion eyet si adierça) pol viebe "cure". sipurer les canadas, c' est rsaetchî l' aiwe di cujhaedje. Si t' as dandjî d' lård po des cujhaedjes, i gn a co ene bake el tchambe dirî. Vos leyîz cure les trûtes et l' såçreye tot doûçmint eyet divant l' fén do cujhaedje, î rmete on bon boket d' boure (C. Massaux). I faleut dijh munutes di cujhaedje on rpleut ricmincî a djåspiner. F. cuisson, préparation culinaire.

| cujheu, cujheuse u cujhresse

I. [o.f.n.] li ci (cene) ki cût ene sacwè. Dins ene brictreye, ene tcherbonresse, c' esteut ene ovrire k' amoennéve li tcherbon eyet l' passer å cujheu.

II. cujheu [o.n.] colone di brouheur ki rmonte des tienes après l' plouve. rl a: rinåd.

| cûtêye [f.n.]

1. çou ki cût eshonne, copurade les pwins dins on for. On dit eto: fornêye. >> assurer l' cûtêye: fé cure lu-minme. C' esteut des galets k' elle aveut prusti leye-minme, et-z assurer l' cûtêye (P. Maudoux).

2. djermêye. On dit eto: fornêye.

| cujhnêye [f.n.]

1. eurêye la k' on cût lu-minme si amagnî. On dit eto: fornea, griyeye. F. barbecue.

2. (pus stroetmint) a Måmdey, eurêye k' on fwait a ene binde, avou des petêyès crompires et des herins.