Motî:xhiner

Èn årtike di Wikipedia.
Sauter à la navigation Sauter à la recherche

Wiktionary-logo.svg

Li mot "xhiner" est recråxhî sol Wiccionaire

xhiner (codjowaedje)

I. [v.s.c.] fé des crons movmints avou s' vizaedje, sovint po s' fote d' èn ôte. Il aveut des mwins come des trouwales, avou des gros nuks a ses doets; i vs fijheut xhiner tot vs dinant l' mwin (M. Hicter). F. grimacer. >>  xhiner des dints: mostrer les dints po fé sogne (peu). Si on s' metreut tertos Nozôtes, les djins did ci A lyi xhiner des dints ? K' elle ervåye dins s' payis (P. Fourny).

II. [v.c.] rifé les djesses da kéconk, po rire di lu. Ni xhinez nén vosse fré ! Loukîz a: rixhiner, xhinårder. F. singer.

Disfondowes: chiner, chinè, hègnî.

Etimolodjeye: viebe fwait sol bodje latén simius (séndje).

| xhene [f.n.]

1. çou k' mostere li vizaedje do ci, del cene ki xhene. Ké xhene, cwand on n' lyi a dné k' deus biyokes ! Come i s' tournéve après leye, tot estené, ele lyi fjha-st ene clignete et ene dimeye xhene k' on åreut polou prinde po, on sorire (J.P. Dumont). Ossu vraiy k' ene xhene di mårticot fwait spiyî les muroes, dji vs el di: vos estoz amoreus (A. Maquet). F. grimace, moue, singerie. >> Fé des xhenes ås stoeles: esse moirt, esse sitindou sol dos, ça fwait ki l' vizaedje a l' air di fé des xhenes åzès stoeles. F. être mort.

2. vizaedje ki xhene. I tere ene drole di xhene. On dit eto: pote, mawe. F. tête, gueule, bouille, moue. >> fé l' xhene so (åk): mostrer avou s' vizaedje k' on n' inme nén. I fwait l' xhene so tot. F. grimacer, rechigner, faire la moue.

3. masse (di cwarmea). F. masque. >> xhene d' apoticåre: a) essegne k' i gn aveut ås apotekes. F. enseigne. b) seure mene. F. mine renfrognée.

Disfondowes: chène, chine, higne, chigne, hègne, hime.

| xhinêye [f.n.] xhene. Våt mî rire ki tchoûler, li xhinêye est pus bele. F. imitation, singerie.

Disfondowes: chinêye, chinâye, hègnêye.

| xhinåd, xhinåde

I. [o.f.n]

1. onk, ene ki s' fote des djins dirî leu dos. Ci xhinåd la a todi l' air di s' fote di vos. Les xhinåds djhént, di vey li ptit mingurlet påpåd ki Miyin aveut yeu sol tård: "Ça arive co bén avou les vîs roncins". (A. Laloux). On dit eto: mocrê. [[Motî:foteu|foteu d' djins)). F. sot, railleur, moqueur, taquin.

2. pelante djin. On dit eto: haeyåve, haemåve. F. importun.

II. [addj. purade padvant] ki xhene. >> xhinåde air: air di deus air, k' on voet bén k' c' est po s' fote. Li mwaisse sierveu aveut ene pitite xhinåde air cwand il a respondou. Loukîz a: difotant, difotant, F. air goguenard, narquois railleur. >> Xhinåd: onk des persounaedje des Ipocondes.

Disfondowes: chinaud(e), chinâ, âde, chinârd, hignâd, hignaurd, hignârd, -âde.

| xhinaedje [o.n.] no d' fijhaedje et no di çou k' est fwait (accion eyet si adierça) pol viebe "xhiner". F. imitation, grimace. >> xhinaedje d' on brut: fråze ki rshonne a on brut, on criyaedje di biesse. F. mimologisme.

| xhinant, xhinante [addj. purade padvant] ki xhene. Il aveut todi l' minme xhinant vizaedje. La ene ene xhinante djin (H. Forir). F. grimaçant.


Parintêye :


Omonimeye coinrece

  • schiner (dimander, briber ås ouxhs).