Mawoumet

Èn årtike di Wikipedia.
Potchî a: naiviaedje, cweri

Mawoumet (sicrît eto Mahomet, arabe ممحمد rortografyî e l' alfabet latén Mohammed, Mohamed, Muhammad), c' est l' mwaisse profete di l' Islam.

Il a skepyî e 570 ey a morou e 632.

Po les muzulmans, Mawoumet est seulmint li messaedjî del parole do Bon Diu [1], ki lyi a stî dictêye di l' andje Gabriyele et k' il a fwait rashir so des spales di chamo, e-n arabe, a fwait ki l' messaedje adschindeut. On côp fini, tos ces scrijhaedjes la ont divnou l' Alcoran.

Politicmint, Mawoumet a askepyî èn estat a Medene, après k' il åye sitî tchessî del Meke e 622 (li date ki dvénrè l' anêye 1 do calindrî moslimî).

Les crustins et les djwifs ni ricnoxhèt nén Mawoumet come on profete.

Sipårdaedje di l' ouve da Mawoumet[candjî]

Dins ene sincieuse ricweraedje so les grands persounaedjes k' ont l' pus candjî l' vicåreye di tos les djoûs des cis k' ont vnou après zels (loukîz li djivêye Michael Hart des rlomêyès djins di l' Istwere, Mawoumet est metou prumî, divant Isaac Newton eyet Djezus Cri.

Paski Mawoumet est li seu askepieu di rlidjon k' åye defini pår les croeyances eyet les pratikes del novele rilidjon di s' vicant, et k' åye kimincî a l' sipåde tot metant so pî ene tcherpinte politike et militaire po.

Cisse tcherpinte politike la si va stinde pår avou ses shuveus al tiesse di l' estat moslimî k' on loma les califes [2] Aboubaker Seddiq, Omar Ben Xhettab, Otman. Did la, li concwesse arabe ki va askepyî èn impire ki va des Pirenêyes disk' a l' Inde. Li pus grande pårteye di cist impire la a continouwz a djåzer arabe disk' ås djoûs d' ouy.

Riwaitance do persounaedje di Mawoumet[candjî]

Po les muzulmans, Mawoumet, c' est on persounaedje sacwè, k' on n' pout nén ddja fé s' portrait. C' est parey po les crustins avou Djezus-Cri.

Dins les fimes sor lu, i n' aparexhe nén coirzenoxh, mins djusse come ene vwès difoûtrinne.

Dins les pays do Coûtchant, on s' a sovint fotou do persounaedje di Mawoumet. Metans dins l' pîce di teyåte da Voltaire "Mahomet". Loukîz eto les sinses do mot "mawoumet" come kimon no e walon.

Mins, dispu les anêyes 1990, ci cdujhance la est foirt riskeuse. On-z a veyou les rujhes ki Selman Rushdie ava avou si live "Les versets do Diale". Pus novelmint, gn ourit l' afwaire des caricateures danwesses da Mawoumet.

Sourdants & pî-notes[candjî]

  1. Li mot "Ala" n' est ki l' mot "Diu" e-n arabe; les crustins arabe-cåzant dijhnut "Ala" po "Bon Diu".
  2. xhalife = droet bresse d' on mwaisse