Påter

Èn årtike di Wikipedia.
Potchî a: naiviaedje, cweri
Li Påter e walon, so on texhon del Abeye di Måtche-les-Dames.
Discramiaedje des sinses do mot "påter"

Li priyire do Signeur, lomêye eto påter ou Vos nosse Pere ou Påter noster, c' est l' mwaisse priyire des crustins.

Li prumî mot e latén a dné s' no ås påters, po cmincî avou l' priyire do Signeur, mins avou on stindaedje di sinse a bråmint des priyires.

E Noû Testamint, i gn a deus cognes del påter. Li prumire, c' est l' cene d' après Matî; l' ôte, d' après Luk. Li prumire, c' est l' minme k' a vnou disk' a nozôtes d' ene djermêye a l' ôte, et k' ons dit ou tchanter a messe ou ås ofices.

Li cogne d' après Luk[candjî]

Ele est scrite e 12inme tchaptrê, al copete, et n' a k' cénk dimandaedjes. Ele n' a måye sitî eployeye come ene priyire. Vos-l'-la, come ele a stî ratournêye pa Djôzef Mignolet:

Nosse pere,
Ki vosse no soeye adegni;
Et k' vosse rweyålté vegne;
Dinez nos tchaeke djoû li pan k' i nos fårè
Et rmetoz nos nos petchîs
Ca nos rmetans, nozôtes ossu, a tos les cis ki nos dvèt
Et n' nos tchôkîz nén el temtåcion.

Li cogne d' après Matî[candjî]

Ele est scrite å 6inme tchaptrê, a pårti do 9inme vierset. Ele a sete dimandaedjes et c' est çou k' ons eploye come ene priyire. Vos-l'-la, come ele a stî ratournêye på Pere Djihan-Mareye Lecomte:

Vos, nosse Pére, k' est e cir,
Ki vosse no seuye beni,
Vegne li djoû k' on vs ricnoxhrè come Rwè,
K' on vs xhoute sol tere, come e cir.
Dinoz-nos ouy nosse pwin po l' djournêye;
Fijhoz ene croes so tos nos måkmints,
come nos l' fijhans avou po les måkmints des ôtes.
Ni nos leyîz nén aler a voleur må fé,
mins tchessîz l' må erî d' nozôtes.

Li cogne del trådicion[candjî]

E walon, li pus veye påter, d' après Matî, dit insi:

Vos, nosse Pere k' est la hôt,
Ki vosse no fouxhe/seuye beni cint côps.
Ki l' djoû vegne k' on vos ricnoxhe come mwaisse.
K' on vs schoûte sol tere come å cir.
Dinez nos ouy/ådjourdu li pwin po nosse djournêye.
Fijhoz ene croes so tos nos petchîs,
Come nos l' fijhans eto so les petchîs dås ôtes.
Ni nos leyîz nén tchair e l' eveye di må fé,
Mins tchessîz li må lon erî di nozôtes.

Et pa des côps, on mete ene cawete:

La ki l' rweyåme, li poûxhe et l' pezance sont d' a vos,
asteure et todi et ås trevéns des trevéns. Åmen.

Mågrè ki l' påter eritêye rishonne foirt al cene d' après Matî, i gn a deus diferinces. Apreume, li pupårt des lingaedjes, minme li latén, dimandnut li pwin di tos les djoûs. Li grék, tot come on vî ratournaedje latén, ont on mot ki vout dire: «(assez) po viker». Adon, e bråmint des lingaedjes on cåze di petchîs (come e Luk), dabôrd k' e Matî li tecse grék et latén djåze des detes a rmete.