Croejhåde (guere)

Èn årtike di Wikipedia.
Potchî a: naiviaedje, cweri
les croejhîs
plake d' èn otel ås Moitès Aiwes (France) rimimbrant l' endalaedje des dierinnès croejhådes did la
Pol discramiaedje des årtikes avou l' mot "croejhåde", loukîz cial

Ene croejhåde, c' esteut ene guere inte les crustins catolikes et les muzulmans ezès 11inme, 12inme & 13inme siekes.

Les crustins k' "alént al croejhåde" si lomént les Croejhîs.

Limerotaedje des croejhådes[candjî | candjî l' côde wiki]

Li limerotaedje des croejhådes n' egzistêye ki dins l' culteure uropeyinne. Les Arabes ni cåzèt ki des waches d' abrocance des Francs.

Li prumire croejhåde esta enondêye på påpe Orban II.

Li prumire såme, c' esteut di ctchessî les muzulmans foû d' Djeruzalem. Çou ki l' prumire croejhåde, moennêye al fén pa Godfrwè d' Bouyon adierça. Ele fourit shuvowe di l' askepiaedje do Rweyåme crustin di Djeruzalem.

Adon, les croejhådes d' après estént purade des gueres disconte le Muzulmans e Moyén Levant.

Li deujhinme croejhåde endala di tos les costés: Moyén Levant, Espagne et Portugal muzulmans, et minme do costé des Slåves payine.

Li troejhinme croejhåde

Li cwatrinme croejhåde

Li cénkinme croejhåde

Li shijhinme croejhåde

Li setinme croejhåde

Al 8inme croejhåde (li dierinne), l' innmi n' esteut ddja pus les muzulmans, mins des crustins del Nonne del France, riwaitîs come eretikes.

Come dins totes les gueres, gn a yeu des margougnaedjes di "civils". Ene seule croejhåde si fjha sins moirt : li shijhinme croejhåde, moennêye pa Fredrik II do Sint Impire.

Les croejhådes ont texhî bråmint des loyéns economikes inte les deus mondes. C' est les croejhîs ki ramoenît li souke e l' Urope.

Mins eto ene hayime k' egzistêye co å djoû d' ouy. Et k' a bén rispité dispu les atacaedjes do 11 setimbe.

Alére[candjî | candjî l' côde wiki]

Po-z aveur ene idêye pus copezêye so les croejhådes: Amin Maalouf, “Les croejhådes ås ouys des Arabes”, (Les croisades vues par les Arabes), eplaidreyes Jean-Claude Lattès, 1983.