Francès (lingaedje)
(Redjiblé di Francès)
lingaedjes > indo-uropeyin > italike > galo-roman > lingaedje d' oyi > francès
Li francès, c' est on lingaedje d' oyi (famile des lingaedjes romans), foirt sipårdou totavå et k' on cåze sovint a costé di si lingaedje coinrece. On l' cåze el France, el Walonreye, el Swisse Romande, å Kebek, el Louwiziane, å Coûtchant d' l' Afrike et co dins bråmint des ôtès coines del Daegne.
Les cis ki djåzèt francèsz sont lomés francès-cåzant(e)s u francofones.
Li francès a rexhou foû d' on vî lingaedje d' oyi, k' esteut ddja bén rashiou diviè l' an 1000. C' est dins ç' lingaedje la kel Tchanson Roland est scrîte.
Croejhete do francès
[candjî | candjî l’ côde wiki]
Loukîz a : «Croejhete do francès».
Sacwants francès coinreces
[candjî | candjî l’ côde wiki]Sacwants varyistés istorikes do francès
[candjî | candjî l’ côde wiki]Tabele contrastive des lingaedjes romans
[candjî | candjî l’ côde wiki]Cisse tabele mostere des mots di baze ki mostrint l'origene latine et les évolutions dins les diferin lingaedjes romans.
| Walon | Latén | Espagnol | Portuguès | Itålyin | Llïonés | Sicilyin | Francès |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| an | annus | año | ano | anno | annu | annu | an |
| lingaedje | lingua | lengua | língua | lingua | llingua | linga | langue |
| boes | ligna | leña | lenha | legna | lleinna | ligna | bois |
| clé | clavis | llave | chave | chiave | chave | chiavi | clé |
| fumê | fumus | humo | fumo | fumo | fumu | fumu | fumée |
| clôre | claudere | cerrar | fechar | chiudere | pechare | chiuderi / serrari | fermer |
| fwait | factum | hecho | feito | fatto | feichu | fattu | fait |
| plin | planum | llano | chão | piano | chanu | chianu | plat |
| fî | filius | hijo | filho | figlio | fiyu | figghiu | fils |
| nute | noctem | noche | noite | notte | nueiche | notti | nuit |
| oeû | oculus | ojo | olho | occhio | gueyu | occhiu | œil |
| boulangî | pistor | panadero | padeiro | fornaio | panadeiru | furnaru / panifex | boulanger |