Ahiket

Èn årtike di Wikipedia.
Potchî a: naiviaedje, cweri

L' ahiket, c' est on mot d' linwincieus ki mostere li shuvaedje, dins on mot u inte deus mots, di deus sons riprezintés pa des voyales u naziåles.

E rfondou walon, on n' a cåzu pont d' ahikets.

Wiktionary-logo.svg

Po des linwincieusès racsegnes sol mot "ahiket", alez s' vey sol Wiccionaire

L' ahiket dins les accints do walon[candjî]

Dins les walons coinreces, end a cåzumint pont nerén sol walon do Levant, ni do Mitan ni do Coûtchant.

End a assez bén sol Basse Årdene.

Ristopaedje des ahikets[candjî]

Li ristopaedje des ahikets, c' est ene piceure foirt tipike do walon.

On ristope les ahikets avou ene dimeye cossoune (Y u W) u kécfeye avou èn amoyante H (H <=> Y), on N, on L, on Z.

Li ristopaedje di l' ahiket inte deus mots dene ene lete di beloyance.

  • po + aveur => po-z aveur; on + a => on-z a
  • dj' a + avou => dj' a-st avou
  • vo + ome => vo-n ome; e + on moumint => e-n on moumint; e + Almagne => e-n Almagne

Inte ene betchete (a-, di-) et on bodje ki cmince pa ene voyale, on-z a on ristitchî Z u on ristitchî N.

Mins padecô, ene amoyante H.

On eploye eto timpesse les ristopaedje d' ahiket dins les noûmots do walon.

Pacô, gn a on ribetchfessaedje do R ki va avou :

Li ristopaedje d' èn ahiket, shuvou d' on riscôpaedje moenne pacô a des noveas djivions.

Egzimpe d' ahiket e walon[candjî]

Rifondou walon[candjî]

I dmane sacwants ahikets e rfondou walon :

Walons coinreces[candjî]

Dins les accints del Basse Årdene, gn a sovint des ahikets

  • dj' é o.u frèd (dj' a yeu froed)
  • il est droldumint a.essé (il est droldimint ahessî); nin a.euré
  • go.urlî (gorlî, lidjwès gohèrlî)

L' ahiket dins des ôtes lingaedjes[candjî]

francès[candjî]

E francès, l' ahiket si mostere pacô pa on I-deus-ponts (ï) : * Caïn.

Des ôtes côps, gn a rén :

  • engluer

Gn a eto èn ahiket avou les mots fwait avou ene betchete et on bodje ki cmince pa ene shoflêye H.

  • enhardi

piersan[candjî]

L' ahiket egzistêye eto e piersan. Il î est ristopé pa Y et W.Rahouca ?

Hårdêye difoûtrinne[candjî]