Fotbale

Èn årtike di Wikipedia.
Sauter à la navigation Sauter à la recherche
efants ki djouwnut å fotbal
gôlresse

Li fotbale, c' est on spôrt ki onze djins pitèt eshonne dins ene bale, siconte ene ôte ekipe di onze, avou des tchmijhes d' ene ôte coleur.

Li fotbale a troes ortografeyes e walon :

Fotbal/Fotbale[1] : Cès mots sont ène calcaedje di l' inglès "Football" ki vout dire "Bale ås pîs".

Fousbal[2] : Èç mot a l' minme definicion, mins èç mot est on calcaedje di l' Almand "Fussball"[3] (lu-minme calcaedje ratourné di l' inglès, avou l' minme sinse pî-bale). Fousbal est bråmint uzé dins l' payis d' Måmdiy.

Droet do djeu[candjî | candjî l' côde wiki]

Tchaeke ekipe doet sayî di fé moussî ci balon la dins l' gayole di l' ôte ekipe, metowe sol forire do terén. Cwand el sititchèt ladvins, on dit k' c' est "gôl".

Po fé shuve li droet do djeu, gn a on 23inme ome, sovint noer moussî, li referé. Foû do terén, il est aidî pa deus ôtes årbites, les linesmanes.

I gn' a dijh-set principales adroeteures è fotbale, ki sont scri pår li FIFA.

Istwere del fotbale[candjî | candjî l' côde wiki]

Oridjinne[candjî | candjî l' côde wiki]

[4]Èl prumire fotbale federåcion asti askepyî è Inglutere, è 1863. Èç date est rwaiti come èl date d' askepiance do fotbale ey come li ci do rugby. Come di djusse, ancyinmint, èl fotbale ey èl rugby esteut on minme spôrt. [5]Èl prumî mestî club est li Sheffield Footbal Club.

Cminçmint è Beldjike[candjî | candjî l' côde wiki]

Ci n' est k' å cmince do 20inme sieke k' on cminça a-z î djouwer el Walonreye. Pitchote a midjote, i replaeça l' djeu d' bale come l' espôrt li pus shuvou el Walonreye.

Ås djeus olimpikes di 1920, a Anverse, c' est l' ekipe bedje ki rascoya li medaye d' ôr.

Walon fotbale[candjî | candjî l' côde wiki]

Principales ekipes[candjî | candjî l' côde wiki]

Tchampionats[candjî | candjî l' côde wiki]

Tchampionats del Beldjike[candjî | candjî l' côde wiki]

Divizion-1A[candjî | candjî l' côde wiki]

Li Divizion-1A[6] (ancyinnmint Divizion-1) est li plu grand tchampionat del Beldjike. I gn a saze clubs dins èç tchampionat. Li Standård, èl Esportigne di Tchålerwè ey li Royå Excel Moucron sont lès clubs walons ki djouwnuxhe è divizion-1A. Lès saze clubs s' afrontnut deus côps pindant èl erîlé tchampionat.

Play-Offs I (N°1 disca N°6) : K. RC Genk ; Club Brugge KV ; R. Standård di Lidje ; R. SC Anderlecht ; K. AA Gent ; R. Antwerp.

Play-Offs IIA (N°7 + N°9 + N°12 + N°14 + Deus clubs di Divizion-1B) : K. Sint-Truiden VV ; R. Tchålerwè Esportigne Club ; K. AS Eupen ; K. V Oostende + K. VC Westerlo ey K. FCO Beerschot-Wilrijk (Divizion-1B).

Play-Offs IIB (N°8 + N°10 + N°11 + N°13 + N°15 + Èn ôte club di Divizion-1B) : K. V Kortrijk ; Royå Excel Moucron ; SV Zulte-Waregem ; Cercle Brugge K. SV ; Waasland-Beveren + Union Sint-Djîle-dilé-Brussele (Divizion-1B).

Rlegué è Divizion-1B (N°16) : K. SC Lokeren

buvete
Clasmint då erîlé tchampionat[7] 2018-2019
No dès clubs Veye (Province) Pts.
1 K. RC Genk Genk (Limbork) 63
2 Club Brugge KV Brudje (Flande Coûtchantrece) 56
3 R. Standård di Lidje Lidje (Lidje) 53
4 R. SC Anderlek Anderlek (Redjon d'Brussele) 51
5 K. AA Gent Gant (Flande Levantrece) 50
6 R. Antwerp Anverse (Anverse) 49
7 K. Sint-Truiden VV Sint-Trond (Limbork) 47
8 K. V Kortrijk Courtrai (Flande Coûtchantrece) 43
9 R. Tchålerwè Esportigne Club Tchålerwè (Hinnot) 42
10 Royå Excel Moucron Moucron (Hinnot) 40
11 SV Zulte-Waregem Zulte (Flande Levantrece)

Waregem (Flande Coûtchantrece)

33
12 K. AS Eupen Neyåw (Lidje) 32
13 Cercle Brugge K. SV Brudje (Flande Coûtchantrece) 28
14 K. V Oostende Ostinde (Flande Coûtchantrece) 27
15 Waasland-Beveren Beveren (Flande Levantrece) 27
16 K. SC Lokeren Lokeren (Flande Levantrece) 20
Play-Offs I[8] 2018-2019
No dès clubs Veye (Province) Pts.
1 K. RC Genk Genk (Limbork) 52
2 Club Brugge KV Brudje (Flande Coûtchantrece) 50
3 R. Standård di Lidje Lidje (Lidje) 40
4 R. Antwerp Anverse (Anverse) 39
5 R. SC Anderlek Anderlek (Redjon d'Brussele) 35
6 K. AA Gent Gant (Flande Levantrece) 32


Divizion-1B[candjî | candjî l' côde wiki]

Li Divizion-1B[9] (ancyinnmint Divizion-2) est li tchampionat etur èl divizion-1A ey èl divizion-1-Novice. I gn a ût clubs dins èç tchampionat. Èl AFC Tubize esteut li seu club walon è Divizion-1B pindant èl såjhon 2018-2019. Lès ût clubs s' afrontnut cwate côps pindant èl erîlé tchampionat. Èl erîlé tchampionat est divizé è deus trintches. Lès prumîs dès trintches s' afrontnut deus côps, padri li deujhinme trintche do erîlé tchampionat. Èl wangnant dès deus pårteyes est pormouwé è Divizion-1A.

Promocion è Divizion-1A (N°1) : YR K. V Mechelen

Play-Offs II (N°2 disca N°4) : K. FCO Beerschot-Wilrijk ; Union Sint-Djîle-dilé-Brussele ; K. VC Westerlo

Divizion-1-Novice Play-Offs (N°5 disca N°8) : K. SV Roeselare ; Lommel SK ; Oud-Heverlee Leuven ; AFC Tubize

Clasmint då tchampionats (28 djournêyes)[10] 2018-2019
No dès clubs Veye (Province) Pts.
1 YR K. V Mechelen Malene (Anverse) 59
2 K. FCO Beerschot-Wilrijk Anverse (Anverse) 54
3 Union Sint-Djîle-dilé-Brussele Sint-Djîle-dilé-Brussele (Redjon d'Brussele) 45
4 K. VC Westerlo Westerlo (Anverse) 34
5 K. SV Roeselare Rouselâre (Flande Coûtchantrece) 33
6 Lommel SK Lommel (Limbork) 31
7 Oud-Heverlee Leuven Lovén (Braibant Flamand) 29
8 AFC Tubize Tubize (Roman Payis) 23
Divizion-1-Novice[candjî | candjî l' côde wiki]

Li Divizion-1-Novice[11] (ancyinnmint Divizion-3) est li dierin tchampionat del Beldjike. I gn a saze clubs come è Divizion-1A. Èl Excelsior Vierton, li Royå Fotbale Club di Lidje, li Serè United ey li Royå Tcheslet-Fårcene Esportigne Club estént lès clubs walons ki djouwénxhe è Divizion-1-Novice. Lès saze clubs s' afrontnut deus côps pindant èl erîlé tchampionat come è Divizion-1A.

Tchampionats del Waloneye[candjî | candjî l' côde wiki]

Divizion-2-Novice[candjî | candjî l' côde wiki]

Li Divizion-2-Novice (ancyinnmint Divizion-4 u Pormocion) est li prumî tchampionat del Waloneye. Èç tchampionat est etur èl Divizion-1-Novice, ki soeye li dierin tchampionat del Beldjike, ey èl Divizion-3-Novice, ki soeye divizé è deus tchampionats diferins. I gn a saze clubs ki s' afrontnuxhe deus côps. Li tchampion del såjhon 2018-2019 del Divizion-2-Novice est li Royale Union del Lovire Cinte[12].

Divizion-3-Novice[candjî | candjî l' côde wiki]

Li Divizion-3-Novice est li deujhinme tchampionat del Waloneye. Èç tchampionat est etur èl Divizion-2-Novice et lès Provinciales. Èç tchampionat est divizé è deus tchampionats diferins :

- ène Divizion-3-Novice avou lès ekipes lès pus coûtchantreces.

- ène Divizion-3-Novice avou lès ekipes lès pus levantreces.

Uropeyin fotbale[candjî | candjî l' côde wiki]

È Urope, i gn' a deus grand eternacionås tchampionats : èl Champions League (Ligue dès tchampions) ey èl Europa League (Ligue Uropeyinne). Ancyinmint, i gn' aveut èl Intertoto Cup (Coupe Intertoto) ey èl Cup Winner's Cup (Coupe dås tchampions d'coupe).

Lès pus grands tchampionats sont lès tchampionats almand, inglès, itålyin ey spagnol.

Totes lès anêyes bizetes, i gn' a pindant 'l moe di djun ey 'l moe di djulete èl Euro po lès nationåles ekipes. Dispoy èl såjhon 2018-2019, i gn' a èl Nations League (Ligue dès Nations).

Hårdêyes difoûtrinnes[candjî | candjî l' côde wiki]

Referinces ey sourdants[candjî | candjî l' côde wiki]

  1. https://wa.wiktionary.org/wiki/fotbale
  2. https://wa.wiktionary.org/wiki/fousbale
  3. https://woerterbuch.reverso.net/deutsch-definition/fussball
  4. https://www.multicollection.fr/Les-origines-du-football
  5. https://fr.wikipedia.org/wiki/Sheffield_Football_Club
  6. http://www.proleague.be/fr/jupilerproleague/
  7. https://www.livescore.com/soccer/belgium/jupiler-pro-league/
  8. https://www.livescore.com/soccer/belgium/play-off-i/
  9. http://www.proleague.be/fr/proximusleague/
  10. https://www.livescore.com/soccer/belgium/2-division-2-stage/
  11. https://www.belgianfootball.be/fr/competition/CHP_76522/classement
  12. https://www.acff.be/competition/CHP_77939/classement
Commons
I gn a so les cmons Wikipedia des imådjes ou fitchîs son a vey avou Fotbale .