Aller au contenu

Ké walon po dmwin? (live)

Èn årtike di Wikipedia.

Qué walon po dmwin ?

coviete

Ké walon po dmwin? (Qué walon po dmwin?), c' est on live sol walon acvierné pa Lucyin Mahin et k' a stî eplaidî ås Edicions "Quorum" a Djerpene e 1999. Si l' tite do live est e walon, gn a on sortite e francès : Eradication et renaissance de la langue wallonne.

Li live est scrît e francès, mins sovint avou on rascourti des tchaptrês e walon.

ISBN 2-87399-072-4

Gn a 23 djins u soces k' ont scrît dins l' live. Sacwants scrijheus estént del Rantoele, mins n aveut ossu bråmint des ôtes.

L' adrovaedje est scrît pa William Dunker. Li dvize d' atake, c' est :

Si vos vs voloz rinde mwaisse d' on peupe, hapez lyi si lingaedje.

Li live est pårti e troes bokets : li "walon did divinltins", li "walon d' ouy" eyet li "walon did dimwin".

Gn a ossu on tchaptrê sol lussimbordjwès.

Li live a stî metou so pîs so fotches pa Michèle Gabriel.

Il a stî saetchî a 1000 egzimplaires, et cåzu spoujhî so deus ans.

Corwaitaedje do live

[candjî | candjî l’ côde wiki]

On-z a préjhî l' live paski c' esteut l' prumî côp k' on scrijheut d' on plin côp so tos les costés do boutaedje pol walon. On-z a rilevé eto les loyéns k' on leyive adviner inte li diswalpaedje u l' leyaedje-djus d' ene langue "nåcionåle" eyet l' economeye et minme li skepiance dins on metou payis. Dins les scrijheus, n aveut nou linwincieus, çou ki fwait kel tecse esteut bråmint pus "pratike", et poleut esse léjhou pa bråmint des djins, nén scolés so les langues.

Des ôtes critikes ont codjåzé l' live, a cåze di sacwants tchaptrês ki n' avént nén stî cinsurés (dabôrd, k' estént ene miete hagnants). Mins ci costé la di "revintaedje" a stî bén veyou di des waloneus k' i gn a (metans, li gazete e walon Intrez don).

On-z a eto rprotchî å live di n' nén cåzer di çou k' esteut anoncî dins l' sortite : li dzindjnaedje (li spotchaedje-foû) do walon.

Li live a permetou di fé cnoxhe les idêyes des rfondeus so l' linwe-ehåyaedje do walon, et pus stroetmint, li rfondou walon. Sacwants waloneus ont-st adon bouté avou l' "Rantoele".

Po les gazetes e francès del Walonreye, li live a eto fwait ki, dispu don, les gaztîs n' ont pus waire discåzé l' walon, tot djhant ki ci n' esteut nén ene langue, mins on "patwès".

Guido Fonteyn avou scrît èn årtike dzeu po De Standaard, ene gazete flaminde.[1]

Sicrijheus k' ont bouté pol live

[candjî | candjî l’ côde wiki]

Hårdêye divintrinne

[candjî | candjî l’ côde wiki]

Hårdêye difoûtrinne

[candjî | candjî l’ côde wiki]
  1. Fonteyn, G. "Wallofonen willen tweetalig gewest: qué walon po dmwin?", De Standaard, DPG Media.